Masz więcej niż 150 znajomych na Facebooku? Mam dla Ciebie złą wiadomość

Słyszałeś/słyszałaś o liczbie Dunbara? Termin ten powstał na podstawie odkryć z pogranicza biologii, teorii ewolucji, psychologii i antropologii. Co to dla Ciebie oznacza i jaki ma związek z Facebookiem?

Liczna Dunbara
Liczna Dunbara

Odpowiedzialny za całe zamieszanie jest Robin Ian MacDonald Dunbar, urodzony 28 czerwca 1947, brytyjski antropolog i psycholog ewolucyjny specjalizujący się w zachowaniach naczelnych. Jego największym odkryciem jest wspomniana wcześniej liczba Dunbara, która określa limit bliskich relacji jakie jesteśmy w stanie utrzymywać z innymi osobami, podyktowany przez możliwości poznawcze naszego mózgu. Dunbar zaproponował w jednej ze swoich prac wprowadzenie tego terminu, a następnie badacze specjalizujący się w pokrewnych dziedzinach nauki rozpatrywali zasadność tego terminu w swoich badaniach. Pod uwagę została wzięta budowa mózgu człowieka, a co za tym idzie jego możliwości poznawcze, zachowania społeczne pierwszych hominidów, preferencje osadnicze ludzi z wielu różnych kontynentów oraz… zachowania ludzi na Facebooku.

Wyciągnięto jeden główny wniosek – istnieje górna granica ilości interakcji społecznych w jakie każdy z nas może się zaangażować. Przyjęło się, że jesteśmy w stanie utrzymywać bliskie relacje z ok. 150 osobami. Liczba ta nie jest przypadkowa, okazało się że jest to naturalna wielkość zżytego i współpracującego ze sobą stada ludzkiego. Gdy jego liczba zanadto się rozrastała to doprowadzało to do dwóch skrajnie różnych sytuacji, ponieważ powstawało napięcie społeczne wymagające rozładowania – albo następowało rozluźnienie kontaktów i „nadprogramowa” liczba członków społeczności emigrowała aby założyć własną społeczność, albo dochodziło do wewnętrznych podziałów i bratobójczych walk.

Liczba Dunbara
Liczba Dunbara

Liczba ta ma niezwykłe znaczenie w przypadku zarządzania. Jeżeli rozwój firmy doprowadza do tego, że liczy ona ponad 150 osób, należy wprowadzić rozwiązania typowe dla korporacji lub innych zhierarchizowanych struktur aby zapobiec rozpadowi struktur społecznych. Tak samo konstruowane są oddziały w wojsku – wielkość jednostki podległej dowódcy musi być dostosowana do jego możliwości poznawczych.

Jak to wszystko ma się do ilości Twoich znajomych na Facebooku? Okazuje się, że działa tutaj ta sama zasada, ponieważ również w sieci nie jesteśmy w stanie zarządzać większą ilością relacji niż to określa limit Dunbara. Jeżeli nie wierzysz, to zrób mały eksperyment i przeglądnij swoją listę znajomych. Jeżeli liczy ona grubo ponad 200 osób to niektórych z nich nawet za bardzo nie będziesz kojarzyć i zaczniesz zastanawiać się, skąd one się tam w ogóle wzięły 😉

Liczba Dunbara
Liczba Dunbara

Dodatkowa wiadomość, jeżeli masz ponad 300 znajomych – naukowcy z Uniwersytetu z Montrealu przeprowadzili badanie na grupie 88 uczniów w wieku 12-17 lat, którego celem było wykazanie związku pomiędzy ilością znajomych na Facebooku a poziomem odczuwanego stresu. Na podstawie wyników badań krwi określających poziom kortyzolu (hormonu stresu), naukowcy doszli do wniosku, że nastolatkowie posiadający ponad 300 znajomych są znacznie bardziej zestresowani. Nie stresuj się tym jednak za bardzo, ponieważ dalsza część tego eksperymentu wykazała, że Facebook tłumaczy maksymalnie 8% całkowitego stresu przeżywanego przez nastolatków, a np. „lajkowanie” i komentowanie znacznie jego poziom obniża 😉

Nie oznacza to jednak, że musisz od razu usunąć część znajomych, tak aby osiągnąć pułap 150 osób. Jak to zwykle bywa w badaniach dotyczących ludzkiego zachowania, nic nie jest czarno-białe. Greenfield, Manago i Taylor, czyli badaczki z Univeristy of California doszły do wniosku, że rzeczywiście ilość znajomych przekraczająca liczbę Dunbara sprawia, że niejako w naturalny sposób relacje te nie są tak głębokie i intymne jak przy mniejszej grupie znajomych, jednak zauważyły pewną ciekawą zależność: im więcej mamy znajomych na Facebooku tym lepiej się czujemy i tym wyższa jest nasza samoocena, ponieważ np. w momencie aktualizacji statusu otrzymujemy większe wsparcie społeczne. Ponadto zauważyły, że w zależności od tego w jak bliskiej jesteśmy relacji z daną osobą to przejawiamy inne formy interakcji. Z bliskimi przyjaciółmi i rodziną kontaktujemy się za pomocą prywatnych wiadomości, natomiast z dalszymi znajomymi poprzez „polubienie” i komentowanie statusów.

Inne badanie przeprowadzone przez zespół Christiany Rutledge na grupie 255 studentów wykazało, że im większe grono znajomych na Facebooku, tym większe poczucie własnej atrakcyjności fizycznej. Studenci posiadający więcej znajomych mają większą szansę na zdobycie „lajków” i komentarzy swoich zdjęć, a to mocno podbudowuje poczucie własnej atrakcyjności.

Liczba Dunbara
Liczba Dunbara

Tak jak napisałam już wyżej niewiele jest jednoznacznych sytuacji w psychologii, a w większości przypadków jedyną prawidłową odpowiedzią na zadane pytanie jest „to zależy” 😉 Nie ma „zdrowej” ilości znajomych na Facebooku, ale należy pamiętać o tym, że znacznie przewyższająca nasze możliwości poznawcze ilość znajomych, tylko karmi naszego wewnętrznego narcyza 😉

Na deser polecam: 27 ciekawostek na temat Facebooka, o których mogliście nie wiedzieć

Pochwal się – ilu Ty masz znajomych? 🙂

O mnie Dominika Wrońska

Jestem psychologiem i terapeutą EEG-biofeedback. Fascynuje mnie mózg z jego niesamowitymi możliwościami. Najbliższy moim przekonaniom jest nurt poznawczo-behawioralny, ponieważ nie pozostawia miejsca na domysły, a wszystkie wnioski opiera na mierzalnych faktach. Prywatnie jestem mamą Laury oraz Leo, którzy stanowią dla mnie niesamowitą inspirację i każdego dnia uczą mnie perfekcyjnej organizacji czasu.