pozytywne aspekty stresu

Z eustresem mi do twarzy – cz.2

Zapraszam do przeczytania drugiej części świetnego opracowania na temat pozytywnych aspektów stresu, przygotowanego dla nas przez Martynę Zagajewską. Jeżeli nie czytałeś/czytałaś części pierwszej, to warto przed lekturą się z nią zapoznać 🙂 

Eustres czy dystres? Wybór należy do Ciebie

 

Stres to reakcja organizmu na stawiane mu wymagania. Każde obciążenie wywołuje w organizmie reakcję alarmową, a rezultaty działania stresorów zależą od sposobów radzenia sobie z nimi. Stres negatywny powstaje wówczas, gdy występuje brak równowagi pomiędzy możliwościami człowieka, a wymaganiami zewnętrznymi (ze strony otoczenia) lub wymaganiami wewnętrznymi (ambicje, cele).

Reakcja na stresujące wydarzenia jest mocno powiązana z poczuciem własnej wartości i sposobem odbierania sukcesów oraz porażek. Osoba z wysokim poczuciem własnej wartości w przyszłości oczekuje sukcesów, a porażki jej nie stresują. Osoba z niskim poczuciem własnej wartości w przyszłości oczekuje porażek, tym samym zmniejszając sobie szansę na osiąganie sukcesu.

W opracowanym przez psychologów tzw. modelu SOR (stresory – organizm – reakcje) jest mowa o tym, że w zależności od konkretnej osoby (organizm), następuje filtrowanie, ocena stresora poprzez pryzmat doświadczeń, nastawienia, wrodzonych cech i umiejętności. Reakcja organizmu powstaje w zależności od tej oceny. Ten sam bodziec, np. krytyka przełożonego, może być odebrany jako „koniec świata” lub jako wnosząca informacja zwrotna, a zatem jako czynnik motywujący. Krótkotrwały stres w pracy poprawia w danym momencie pamięć. Sprawia, że jesteśmy w stanie zmobilizować się szybciej, nastawić się zadaniowo, myśleć kreatywniej, negocjować lepiej. Również prezentacja,
przemówienie na forum wypada wówczas korzystniej. Stres chroniczny działa w takich sytuacjach odwrotnie.

Znasz osoby, które cieszą się z nowego wyzwania? To nie znaczy, że one się nie stresują. Po prostu tak definiują sytuację, iż działa ona jak motywator. Inne osoby w podobnej sytuacji, definiują ją jako zagrożenie i działa ona jak demotywator. Mamy tu do czynienia ze znanym zjawiskiem psychologicznym samospełniającego się proroctwa (samospełniającej się przepowiedni). Pamiętaj, że masz wpływ na to, jak zadziała na Ciebie dana sytuacja stresowa. Ujrzysz szklankę do połowy pełną, czy do połowy pustą? Decyzja należy do Ciebie.
Moim zdaniem warto skupić się na takim kształtowaniu reakcji na
stresory, by wykorzyst
ać mobilizacyjną rolę stresu w osiąganiu celów i sukcesów, a minimalizować jego negatywne skutki. 

Jeśli nie chcesz mojej zguby, eustres podaruj mi luby

 

Eustres to stan fizycznego i psychicznego dobrego samopoczucia, w jakim umysł i ciało osiągają pełnię swoich możliwości. Terminem tym określa się również odroczone pozytywne efekty negatywnego stresu. Weźmy na przykład egzamin maturalny, obronę pracy magisterskiej, egzamin na prawo jazdy, ważne wystąpienie
publiczne, rozmowę kwalifikacyjną. Pamiętasz stres towarzyszą
cy tym wydarzeniom i późniejszy stan satysfakcji? Wspomniane
doświadczenia doskonale oddają istotę eustresu. To zdrowe
wyzwanie sprawdza Twoj
ą odwagę, wiąże się z jasnością umysłu
i szczytem formy fizycznej. Umożliwia 
lepsze przygotowanie się
i efektywniejszą naukę. 
Występuje też w sytuacjach takich, jak:
rywalizacja sportowa, 
podjęcie nowej pracy, ślub, awans, randka, urlop, narodziny dziecka, kupno nowego domu.
Przykłady pozytywnych osobistych stresorów można długo wymieniać.

Eustres słuchowo kojarzy się z euforią i nie jest to przypadek, gdyż ekscytacja, radość, nadzieja to ulubione
towarzyszki eustresu. Wspomniane emocje oraz podniecenie, zapał, zainteresowanie są źródłem pojawiającej się w nas energii, niezbędnej do szybkiego reagowania i możliwie najefektywniejszego działania w czasie stresu. 

Stres jest zjawiskiem powszechnym na tyle, że nie dotyczy tylko ludzi, ale i zwierząt. Korzyści ze stresu doskonale opisuje Robert M. Sapolsky w książce: „Dlaczego zebry nie mają wrzodów?”. Polecam gorąco tą wymowną lekturę – kompendium współczesnej wiedzy na temat psychofizjologii stresu łączące perspektywy czterech dyscyplin: psychologii, neurologii, immunologii i endokrynologii. Zebra dzięki stresowi uchodzi z życiem. Kiedy znienacka atakuje ją lew (stresor), zebra automatycznie włącza „piąty bieg” i ucieka (reakcja). Biegnie nawet wówczas, gdy lew trzyma w zębach połowę jej brzucha. Ból zwierzęcia odchodzi na dalszy plan. Gdy zebra ucieknie, to reakcja stresowa stopniowo będzie ustawać i jej ciało wróci do stanu równowagi (poza brakiem brzucha, niestety). Podobnie sprawy się mają w przypadku lwa. Lew będący na głodzie może ostro się wkurzyć. Reakcja stresowa pozwala wyzwolić pokłady resztek energii, ze swego wygłodzonego ciała, żeby złapać zebrę i przeżyć. W przypadku człowieka można znaleźć podobne wzorce zachowań – reakcja stresowa doda Ci „zasobów”, dzięki którym unikniesz potrącenia przez samochód lub uciekniesz przed napastnikiem.
Reakcja stresowa może także uratować Ci życie w przypadku dłuższego kryzysu – na przykład gdybyś zgubił się w obcym miejscu i musiał
przetrwać noc, po czym iść kilkanaście godzin, aby dotrzeć do „cywilizacji”. W takim rozumieniu stres jest bardzo dobry – ratuje życie.

O tym, że strach jest darem, w który wyposażyła nas natura sygnalizuje nam niebezpieczeństwo i uaktywnia drzemiące w nas siły, o których nie mieliśmy pojęcia można przeczytać w książce, którą rekomenduję, autorstwa Gavina Beckera:Dar strachu. Jak wykorzystywać sygnały o zagrożeniu, które
ostrzegają nas przed przemocą i zapewniają przeżycie
.

Jeśli chcesz dowiedzieć się jak pożytkować stres dla swojego dobra polecam rzecz o stresie w pozytywnym wydaniu, polskiego autora Filipa Żurakowskiego: Stres nie musi być twoim wrogiem. Nie musi – zapewniam i ja.

Nie stresuj się stresem

 

Warto pamiętać, że stres to naturalna reakcja biologiczna każdego organizmu, normalne zjawisko fizjologiczne związane z procesami życia. Każda osoba posiada indywidualny, optymalny poziom tolerancji stresu, po przekroczeniu którego stres staje się szkodliwy. Jednak mobilizacja organizmu pod wpływem stresu (poziomu optimum) może być pozytywnym impulsem, pobudzającą siłą – motywującą, poprawiającą samopoczucie, a nawet subiektywną jakość życia. Ewolucja wytworzyła reakcję stresową (walcz lub uciekaj), czyli hormonalną odpowiedź organizmu (adrenalina, noradrenalina, kortyzol) na niebezpieczeństwo, niepewność lub zmianę po to, aby dawała nam ona moc do zwalczania zagrożenia, pomagała przeżyć. Jeżeli nauczymy się ją wykorzystywać, a nie nadmiernie jej ulegać, pomoże nam przetrwać również dzisiaj. Wiedz, że nie sam stres,
a interpretacja jego przyczyn i reakcja na stresor jest tym, co może Tobie zaszkodzić. 
Gdy zmienisz postrzeganie stresu, może zmienić się reakcja Twojego organizmu na sytuacje, które go wywołują. Szkodliwość stresu to w dużej mierze kwestia nastawienia. pozytywne nastawienie spowoduje, że jego skutki będą mniej dotkliwe. 

Stres jest dobry, gdy nad nim panujesz, a zły – gdy on panuje nad Tobą. W ramach monologu wewnętrznego powiedz swemu
stresowi: „Od dziś nie jesteś moim wrogiem”.
Życzę Ci, drogi czytelniku, dobrej, wnoszącej i satysfakcjonuj
ącej przyjaźni ze stresem. Niech stres Ci sprzyja.

MARTYNA ZAGAJEWSKA – autorka artykułu

Rozwój na Plus na Facebooku

Strona www Rozwój na Plus

Psycholog kliniczny i osobowości, certyfikowany Coach ICC, Trener rozwoju
osobistego, Profilaktyk uzależnień.
 Prezentuje holistyczne podejście do
człowieka,
 działa z entuzjazmem, łatwo nawiązuje i podtrzymuje relacje.
Jej misją
 jest motywowanie innych do zrównoważonego rozwoju osobistego.
Inspiruje do wdrażania dobrych zmian. Budzi w ludziach to, co uśpione.
Wspier
a w odkrywaniu talentów i rozwijaniu mocnych stron. Zawdzięcza to
wysoko rozwiniętym kompetencjom osobistym i społecznym. Pracuje z 
pasją.
Satysfakcji upatruje w towarzyszeniu ludziom w wyznaczaniu i realizacji celów,
kreowaniu lepszej jako
ści życia. Uwielbia dzielić się wiedzą, praktyką
i pomysłami. Żywo interesuje się tematem automotywacji, work-life balance
i rozwojem odporności psychicznej. 

Ukształtowało ją różnorodne doświadczenie zdobyte w sektorach: HR, ngo,
edukacyjnym, pomocy społecznej, wydawniczym, rozrywkowym oraz marketingu i reklamy. 

Jest pomysłodawczynią i realizatorką szkoleń, warsztatów rozwojowych, zajęć psychoedukacyjnych i integracyjnych dladziecimłodzieży i dorosłych. Stale doskonali rozwój osobisty i zawodowy. Lubi poniedziałki, podróże i poznawanie innych kultur. Dba o przyjaźnie i pogodę ducha. Na co dzień
towarzyszy jej naturalno
ść, zdrowy rozsądek, pozytywne nastawienie do życia.
Kolekcjonuje przyjemne wspomnienia.

Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.

O mnie Dominika Wrońska

Jestem psychologiem i terapeutą EEG-biofeedback. Fascynuje mnie mózg z jego niesamowitymi możliwościami. Najbliższy moim przekonaniom jest nurt poznawczo-behawioralny, ponieważ nie pozostawia miejsca na domysły, a wszystkie wnioski opiera na mierzalnych faktach. Prywatnie jestem mamą Laury oraz Leo, którzy stanowią dla mnie niesamowitą inspirację i każdego dnia uczą mnie perfekcyjnej organizacji czasu.